Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đề nghị nghiên cứu đưa các nguyên tắc về thuế chống đầu cơ đất và xử lý tình trạng đất bỏ hoang vào dự án Luật Đất đai sửa đổi. Đây được xem là một trong những nội dung nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng đất, hạn chế tình trạng găm giữ đất và chậm đưa đất vào sử dụng.
Đề nghị bổ sung nguyên tắc thuế chống đầu cơ đất
Sáng 21/9/2026, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì cuộc họp với các bộ, cơ quan liên quan về dự án Luật Đất đai sửa đổi. Tại cuộc họp, lãnh đạo Chính phủ đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện dự thảo luật, trong đó xem xét đưa vào các nguyên tắc về thuế chống đầu cơ và xử lý đất bỏ hoang.
Theo định hướng được đưa ra, Luật Đất đai sửa đổi sẽ tập trung quy định những vấn đề mang tính khung và nguyên tắc. Những nội dung thường xuyên thay đổi theo thực tế có thể được giao Chính phủ, các bộ, ngành và địa phương quy định chi tiết. Cách tiếp cận này nhằm hạn chế việc phải liên tục sửa đổi luật khi xuất hiện những vấn đề mới trong quá trình quản lý và sử dụng đất.
Việc nghiên cứu chính sách thuế chống đầu cơ đất được đặt trong bối cảnh cơ quan quản lý muốn nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực đất đai. Đất đai có thể được sử dụng cho phát triển nhà ở, sản xuất, kinh doanh và các mục tiêu kinh tế – xã hội khác. Vì vậy, việc để đất trong tình trạng không được khai thác trong thời gian dài có thể làm giảm hiệu quả sử dụng nguồn lực này.
Xem thêm: Tìm hiểu bong bóng bất động sản là gì?
Xử lý tình trạng đất bỏ hoang và chậm đưa vào sử dụng
Bên cạnh thuế chống đầu cơ, dự thảo Luật Đất đai sửa đổi cũng được định hướng bổ sung cơ chế xử lý đối với đất bỏ hoang hoặc các dự án được giao đất nhưng không đưa đất vào sử dụng đúng tiến độ.
Theo thông tin từ cuộc họp, chính sách có thể hướng tới việc tăng trách nhiệm của người sử dụng đất, đặc biệt đối với trường hợp đất đã được giao cho dự án nhưng chậm triển khai. Các cơ chế tài chính có thể được nghiên cứu để tạo động lực đưa đất vào sử dụng, đồng thời hạn chế tình trạng giữ đất trong thời gian dài nhưng không triển khai dự án.
Đối với đất nông nghiệp và lâm nghiệp bị bỏ hoang, cơ quan quản lý cũng đang đặt vấn đề về tiêu chí xác định và phương án xử lý phù hợp. Chính phủ yêu cầu tiếp tục nghiên cứu cơ chế tài chính đối với đất bỏ hoang, đất chậm đưa vào sử dụng và xây dựng các tiêu chí cụ thể để bảo đảm chính sách có thể triển khai trong thực tế.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng các nội dung trên hiện vẫn đang trong quá trình nghiên cứu, hoàn thiện dự thảo. Việc đề xuất đưa nguyên tắc thuế chống đầu cơ vào Luật Đất đai sửa đổi không đồng nghĩa một loại thuế mới đã chính thức được áp dụng đối với người sở hữu đất.
Dự thảo Luật Đất đai sửa đổi tập trung vào nhiều nhóm chính sách
Ngoài vấn đề thuế chống đầu cơ và đất bỏ hoang, dự thảo Luật Đất đai sửa đổi đang được xây dựng với nhiều nhóm chính sách quan trọng. Các nội dung gồm đổi mới quy hoạch và kế hoạch sử dụng đất; hoàn thiện quy định về giao đất, cho thuê đất và chuyển mục đích sử dụng đất; bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và thu hồi đất; cơ chế tài chính về đất đai và giá đất.
Dự thảo cũng hướng tới việc hoàn thiện quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất, cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh chuyển đổi số và nâng cao năng lực quản lý nhà nước về đất đai. Công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm cũng được đặt trong nhóm nội dung cần tiếp tục đổi mới.
Một vấn đề đáng chú ý khác là cơ chế xác định giá đất. Theo định hướng được nêu tại cuộc họp, việc xây dựng và áp dụng bảng giá đất cần phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa phương. Công tác định giá cũng cần dựa trên cơ sở dữ liệu và phương pháp phù hợp, đồng thời bảo đảm tính công khai, minh bạch.
Chính sách đất đai có thể tác động đến thị trường bất động sản
Việc nghiên cứu thuế chống đầu cơ và cơ chế xử lý đất bỏ hoang có thể trở thành một nội dung đáng chú ý đối với thị trường bất động sản trong thời gian tới. Nếu được cụ thể hóa trong các quy định pháp luật, chính sách có thể tác động đến cách chủ sở hữu và nhà đầu tư sử dụng, nắm giữ đất.
Đối với doanh nghiệp phát triển dự án, việc đưa đất vào sử dụng đúng tiến độ có thể trở thành yếu tố cần được quan tâm hơn trong quá trình triển khai dự án. Trong khi đó, đối với người sở hữu đất, các quy định liên quan đến nghĩa vụ tài chính, sử dụng đất và thời gian bỏ hoang sẽ cần được theo dõi khi chính sách được cụ thể hóa.
Cơ quan quản lý cũng đặt mục tiêu hạn chế tình trạng đầu cơ, găm giữ đất và sử dụng đất không hiệu quả. Đồng thời, cơ chế tài chính đất đai được nghiên cứu theo hướng điều tiết hợp lý phần giá trị tăng thêm từ quy hoạch, đầu tư hạ tầng hoặc thay đổi mục đích sử dụng đất.
Hiện dự án Luật Đất đai sửa đổi vẫn đang được tiếp tục rà soát và hoàn thiện. Do đó, các quy định cụ thể về thuế chống đầu cơ đất, mức thuế, đối tượng áp dụng, tiêu chí xác định đất bỏ hoang hay cơ chế xử lý đất chậm đưa vào sử dụng chưa được xác định chính thức. Người dân, doanh nghiệp và nhà đầu tư cần theo dõi các bước tiếp theo trong quá trình xây dựng và ban hành luật để có thông tin chính xác về chính sách.
